Mantelzorgen op jonge leeftijd voor een ouder met kanker
Soms raken werk en persoonlijke ervaringen elkaar op een manier die het extra betekenisvol maakt.
Onlangs verscheen in het tijdschrift van de Nederlandse Vereniging voor Psychosociale Oncologie het artikel dat ik samen met Marthe Egberts, Erica Witkamp en Ayşe Muratdağı – Altıntaş schreef over ‘mantelzorgen op jonge leeftijd voor een ouder met kanker’.
Ik ben erg blij dat dit thema in deze zorgsector aandacht krijgt.
Niet alleen vanuit mijn werk binnen de Strategische Alliantie Jonge Mantelzorg, maar ook persoonlijk raakt dit onderwerp mij. Als iemand waarvan beide ouders tegen deze ziekte hebben gestreden, weet ik hoe groot de impact kan zijn op kinderen en jongeren in zo’n gezin.
In het artikel laten we zien dat deze groep vaak nog te weinig in beeld is, terwijl de impact groot kan zijn; emotioneel, sociaal en op school of studie. Tegelijkertijd horen we gelukkig ook steeds meer mooie ontwikkelingen, zoals aandacht voor het familiesysteem binnen de kankerzorg. Systemisch werk helpt bij het verwerken van rouw en ingrijpende gebeurtenissen die onbewust doorwerken in de familie.
Maar we zijn er nog niet.
De bewustwording rondom wat dit betekent voor kinderen en jongeren kan en moet nog beter. Daarom een oproep: Ken jij zorgprofessionals die met dit thema te maken hebben? Deel dit artikel vooral binnen je netwerk. Hoe meer kennis en herkenning, hoe beter we jonge mantelzorgers kunnen ondersteunen.
Veel dank gaat uit aan mijn medeauteurs voor de fijne samenwerking en het samen onder de aandacht brengen van dit belangrijke onderwerp. Met in het bijzonder dank aan Ayse voor het delen van haar persoonlijke verhaal. Ayşe’s boodschap is duidelijk:
“De term mantelzorger kennen we allemaal in zorgopleidingen. Maar het besef dat je eigen studenten óók mantelzorger kunnen zijn, ontbreekt vaak. Zorg ervoor dat ze mee mogen doen en niet uitvallen omdat ze iets moois doen voor hun dierbaren.”
Voor vragen over het artikel kun je contact opnemen via alliantie@jmzpro.nl.
Over de auteurs
Dr. Marthe Egberts is onderzoeker en orthopedagoog i.o. tot GZ-psycholoog bij het Ingeborg Douwes Centrum, dr. Erica Witkamp is Lector Zorg om Naasten en hoofddocent verpleegkunde bij Hogeschool Rotterdam, Ayşe Muratdağı – Altintaș is ervaringskenner en wijkverpleegkundige, en Michael Buynsters is coördinator Strategische Alliantie Jonge Mantelzorg.
Bronnen bij artikel:
Sociaal en Cultureel Planbureau, Kerncijfers jonge mantelzorgers in Nederland (16 - 24 jaar)
https://www.scp.nl/documenten/2022/06/01/kerncijfers-jonge-mantelzorgers-in-nederland-16-24-jaar 2 Strategische Alliantie Mantelzorg, doelgroep
https://www.strategischealliantiejongemantelzorg.nl/doelgroepOsborn, T. (2007). The psychosocial impact of parental cancer on children and adolescents: a systematic review. Psycho‐Oncology, 16,, 101-126.3
Krattenmacher, T., Kühne, F., Führer, D., Beierlein, V., Brähler, E., Resch, F., ... & Möller, B. (2013). Coping skills and mental health status in adolescents when a parent has cancer: A multicenter and multi-perspective study. Journal of Psychosomatic Research, 74, 252-259.
Hauken, M. A., Senneseth, M., Dyregrov, A., & Dyregrov, K. (2018). Anxiety and the quality of life of children living with parental cancer. Cancer Nursing, 41(1), E19-E27.
Roos, S. de, Tienen, I. van, en Boer, A. de (2020, februari). Bezorgd naar school. Kwaliteit van leven van scholieren met een langdurig ziek gezinslid. Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau.
https://www.scp.nl/documenten/2020/02/12/bezorgd-naar-schoolKennisinstituut V&VN Richtlijn Mantelzorg
https://kennisplatform.venvn.nl/onderwerp/mantelzorg/Jonge Mantelzorgvriendelijke School gaan scholen (PO, VO en MBO) - JMZ Pro
https://www.jongemantelzorgvriendelijkeschool.nl/Toolkit voor studentbegeleiders MBO - MantelzorgNL
https://www.mantelzorg.nl/pro/onderwerpen/jonge-mantelzorgers/toolkit-voor-studentbegeleiders-mbo/Modelovereenkomst studerende mantelzorgers, ECIO
https://ecio.nl/tool/modelovereenkomst-studerende-mantelzorgers/